Homepagina > Je bent wat je eet > Natuurlijke voedingscomponenten > Cholesterol

Cholesterol

dinsdag 15 november 2005, door wim

Drie redenen waarom cholesterol niet het meest te mijden voedingsingrediënt aller tijden is:

- 1. Cholesterol is geen vergif, het is een stof die je lichaam broodnodig heeft. Iets als "goede cholesterol" of "slechte cholesterol", bestaat niet. Het zijn termen, uitgevonden door joernalisten om ingewikkelde biochemische processen te populariseren. Afhankelijk van je situatie, conditie, voeding en medische toestand, heeft cholesterol een positieve of negatieve invloed op je lichaam. Je hebt twee soorten cholesterol, LDL en HDL.

LDL is verantwoordelijk voor het transporteren van de cholesterol van de lever naar de rest van je organisme. Het niveau ervan hoort niet te hoog te zijn, want het zou artherosclerose (slagaderverkalking) kunnen veroorzaken.

HDL beschermt dan weer tegen infecties en is voor veel meer belangrijk dan je hart. Maar beide vormen komen altijd samen voor in je lichaam, want de ene vorm kan niet zonder de andere.

- 2. Een hoog cholesterol niveau in je bloed zou artherosclerose veroorzaken, volgens veel studies. Jammer genoeg vergeten ze te vermelden dat studies over mensen met een laag cholesterol gehalte vrijwel evenveel arteriosclerose laten zien. Ten minste, als je de gegevens relateert aan dingen als woonplaats, voedingsgewoontes etc. De rest van je voedingsgedrag lijkt tenminste even belangrijk als je cholesterol niveau.

- 3. Je eigen lichaam maakt drie tot vier keer zoveel cholesterol aan dan dat er in je voeding voorkomt. Als je minder cholesterol eet, gaat je lichaam er meer aanmaken. Afhankelijk van je hormoon- en enzymtoestand, kunnen sommigen dus echt dik worden van een cholesterol-arm dieet.

Voordelen van een hoog cholesterol gehalte van het bloed:

Je leeft langer. Heel wat studies duiden erop dat mensen met een laag cholesterol gehalte gewoon minder lang leven. Ene Dr. Harlan Krumholz van het "Department of Cardiovascular Medicine" aan de Yale universiteit, schreef in 1994 in een studie dat ouderen met een laag cholesterol gehalte twee maal meer kans hadden op een hartaanval dan mensen met een hoog cholesterol gehalte. Een studie die door de rest van de wereld royaal genegeerd werd. Het is echter niet de enige studie. Vermits dat dat soort hartziekten vooral oudere mensen treft, is het belang eigenlijk veel groter, maar daar wordt in andere studies die zich niet tot ouderen beperken, meestal gewoon overheengewalst.

Een hoog cholesterol gehalte zou ook bescherming tegen infecties bieden. Bij een onderzoek naar meer dan 68.000 sterfgevallen, door Professor David R. Jacobs van de afdeling epidemiologie aan de universiteit van Minnesota, bleek een laag cholesterol gehalte gekoppeld aan een verhoogd risico op gastrointestinale aandoeningen en aandoeningen van de luchtwegen tengevolge van infecties.

Cholesterol en chronische hartziektes

Chronische hartziektes leiden tot een verzwakking van de hartspier. Een zwakke hartspier leidt tot een trager bloedtransport door je weefsels. Dus gaat je hart sneller slaan, wat tot nog meer belasting leidt. Soms is de extra inspanning die je hart levert ook nog niet eens genoeg om je hele lichaam van het nodige te voorzien. Ademnood is het gevolg, samengaande met hoge bloeddruk. Daardoor worden ledematen gevoelloos, en er treedt vochtophoping in de benen, of erger, in de longen, op.

Nochtans zijn er heel veel indicaties dat bij chronische hartziektes een grotere rol gespeeld wordt door bacteriën en andere micro-organismen dan door cholesterol. Meestal hebben mensen met chronische hartziektes een verhoogd niveau aan endotoxines en cytokines in hun bloed. Eén van die endotoxines, gekend als lipopolysaccharide, is een giftige stof geproduceerd door gram-negatieve bacteriën zoals Escherichia coli, Klebsiella, Salmonella, Serratia en Pseudomonas. Cytokines zijn hormonen, uitgescheiden door witte bloedlichaampjes bij het bestrijden van allerlei microörganismen. Hoge niveaus hiervan in het bloed duiden dus ontegensprekelijk op infecties.

Dr. Mathias Rauchhaus en zijn team aan de Martin-Luther-Universiteit in Halle, Duitsland (Universitätsklinik und Poliklinik für Innere Medizin III, Martin-Luther-Universität, Halle) vond dat je een aankomende hartaanval prima kon voorspellen door de niveaus van cytokines in het bloed te monitoren.

Researchers in allerlei studies moesten tot hun grote verbazing ervaren dat mensen met een laag cholesterolgehalte hier veel gevoeliger aan waren omdat ze veel meer kans op infectie liepen.

Is artherosclerose een infectieziekte?

artherosclerose of "aderverkalking" is een zich verhardende neerslag in de slagaders en het hart waarin zich tevens bepaalde suikers (polysachariden), bloedcellen en weefselafval bevinden op de binnenwand van de grotere slagaders. "Aderverkalking" is eigenlijk fout omdat het zich alleen in de slagaders voordoet.

De slagaders worden hierdoor nauwer en minder elastisch. Omdat de doorsnede van de slagader kleiner wordt, wordt tevens de doorbloeding belemmerd en bestaat een grotere kans op afsluiting van de vaten door een bloedstolsel dat ter plekke is ontstaan (= trombose) of van elders uit lichaam wordt aangevoerd (= embolie).

Al een hele tijd vermoed de wetenschappelijke wereld dat virussen en bacteriën, meer bepaald het cytomegalovirus en de bacterie Chlamydia pneumonia artherosclerose veroorzaken. In de laatste tien jaar is de research in die richting dan ook explosief toegenomen. Doordat cholesterol echter overal als de grote boeman geldt, is de interesse hiervoor zeer mager uitgevallen. Ook veel dokters zijn onwetend over deze studies.

Met modere electronenmicroscopen, immunofluorescende microscopie en andere nieuwe technieken kan men microörganismen en hun DNA in de arterhosclerotische breuken bij het grootste deel van de patiënten waarnemen. Cytokines worden ook steeds vaker gemeten in het bloed van patiënten die aan chronische hartziektes lijden, meer bepaald net voor en na hartaanvallen. Hetzelfde geldt ook voor bacteriële en virale antilichamen, en een proteïne (CRP) uitgescheiden door de lever bij infecties. (CRP is C-reactief proteïne). Allemaal een indicatie van het belang van infecties bij arterhosclerose.

Er worden dan ook al lang pogingen ondernomen om hartaandoeningen te genezen met antibiotica. Bij testen bleken antibiotica die ingezet worden tegen Chlamydia pneumonia, zoals azithromycine of roxithromycine, succesvol in het bestrijden van de hartziekte. Antibiotica werken echter niet altijd, zo is gebleken. De redenen waarom zijn nog niet duidelijk. Mogelijk kan de behandeling te kort geweest zijn, mogelijk speelt resistentie van de bacterie tegen de gebruikte antibiotica een rol. Een andere denkpiste is dat er mogelijk ook nog virussen bij betrokken zijn en antibiotica zijn nu eenmaal niet effectief tegen virussen.

Beschermt een hoog cholesterolgehalte tegen hart- en vaatziekten?

Vermoedelijk zijn bacteriën en virussen het begin van de meeste hart- en vaatziektes. Mogelijk treedt dit op door beschadigingen van hart- en vaatwand door de infectie. Vermits een hoog niveau aan cholesterol in je bloed je tegen deze infectie beschermt, zou het dus best wel eens kunnen dat cholesterol helemaal niet de oorzaak is van deze ziektes, maar je er juist tegen beschermt.

Ook roken zou veel nefaster zijn dan veel cholesterol in je voeding. Ook de enorm snel toenemende aandoening diabetes (suikerziekte in de volksmond) is een veel belangrijkere factor dan cholesterol. Triglyceriden uit verzadigde vetten zijn ook een belangrijke factor. Maar cholesterol schijnt minder en minder verantwoordelijk te zijn voor hart- en vaatziekten naarmate we er meer over weten.

Een definitieve conclusie is voorlopig nog zeker niet mogelijk, maar alles begint er stilaan op te duiden dat cholesterol helemaal niet zo erg is als velen geloven. Gekoppeld aan de hetze tegen zout, zou dit dus wel eens kunnen betekenen dat het gezondheidsbeleid wat betreft hart- en vaatziekten volledig op losse schroeven komt te staan. Wat weer maar eens bewijst hoe weinig we echt weten!

Dit artikel beantwoorden