Kastanje [Castanea sativa]

De tamme kastanje is afkomstig uit Klein-Azië, maar wordt in Europa al sinds de oudheid aangeplant. Zelfs in nederzettingen uit de Bronstijd zijn kastanjeresten teruggevonden. De boom werd hier vermoedelijk ingevoerd door de Romeinen die verzot waren op kastanjes. In tegenstelling tot gewone noten, bevatten kastanjes veel minder vet en veel meer zetmeel. Biologisch zijn het dan ook zaden en geen noten. Ook het hout van de boom is zeer gewild omdat het elastisch en zeer duurzaam en sterk is.

Het is een boom die graag in warmere streken groeit, maar zelfs in ons klimaat rijpen de vruchten goed. Hij wordt veel aangeplant langs wegen en in parken. Maar ook in ’t wild gedijt de tamme kastanje bijna even goed als zijn wilde naamgenoot, waar hij geen familie van is. De boom is ook populair bij imkers, want kastanjebomen leveren veel honing.

De bladeren van kastanje werden vroeger wel eens gebruikt tegen kinkhoest. Kastanjes helpen bij diarree.

Tamme kastanjes

Kastanjes zijn dan ook heel goed verkrijgbaar. Ze zijn ook makkelijk in de natuur te vinden, maar je moet dan wel ’t verschil leren tussen tamme en paardekastanjes! Wilde kastanjes (Aesculus hippocastanum) hebben geen puntje onderaan de vrucht, maar zijn mooi afgerond. Paardekastanjes zijn heel bitter en als je ze per ongeluk proeft zal je ’t meteen merken. Als je wil weten of de kastanjes die je in de natuur verzameld hebt nog goed zijn en bv. niet aangetast door insecten, gooi ze dan in een kom water. De exemplaren die komen bovendrijven zijn ofwel al uitgedroogd, ofwel uitgehold door insecten en die gooi je weg.

Je kan kastanjes verzamelen van oktober tot half november. In de koelkast kan je ze zo tot in de lente bewaren, of je kan ze drogen. Je kan ze natuurlijk ook direct poffen en zo opeten...

Kastanjes zijn zowel voor hartige als in zoete gerechten te gebruiken. Geroosterd, gepureerd, van eenvoudig tot de top van de gastronomie, de kastanje past bij alle stijlen. Vroeger werd kastanjemeel als vulling voor taart en zelfs vlees gebruikt.

Je kan kastanjepuree kant-en-klaar gepureerd kopen in de supermarkt. Wel opletten of je zoete of hartige puree hebt, want dat maakt een groot verschil. Je kan ze ook frituren, maar dit wordt een tamelijk vette bedoening en de gebruikte olie moet je weggooien, want die is helemaal naar de knoppen.

Kastanjepuree kan je eenvoudig in porties diepvriezen. Je kan kastanjes ook koken in melk (voor zoete puree) of een goede kippenfond (voor hartige puree). Gedroogde kastanjes moeten wel eerst minstens 12 uur in ruim water worden geweekt voordat ze gekookt worden.

Kastanjes zijn heel voedzaam. Ze bevatten 35 tot 60 % zetmeel, 6 tot 10 % eiwitten, 15 tot 20 % suiker (sacharase), 2 tot 7 % vetten, ongeveer 40 mg vitamine C en 15 mg vitamine B1 per 100g. Kastanjes bevatten helemaal geen natrium en mogen dus ook door hen die een zoutloos dieet moeten volgen, gegeten worden.

 Recept voor kastanjepuree.
 Een verrassend recept: Linzen- en kastanjesoep.